नृसिंह वेद महाविद्यालय संक्षिप्त परिचय श्री नृसिंह वेद विद्यालय स्थापना 1936 ई० वर्षे ख्रिजराष्ट्रे अभवत्। सर्वप्रथमं प्रथमा कक्षायाः संचालनं एकस्मिते पर्णकुटीरे अभवत्। अस्य विद्यालयस्य प्रथमा कक्षायाः श्रीगणेशं महंत श्री रतनदास जी महाराज माध्मेन अभवत्। शनैः शनैः महन्त श्री रतनदास जी महाराज महोदयस्य अथक प्रयासेन समाजस्य सह्योगेन् अध एकः संस्कृत शिक्षायाः उत्तमं केन्द्र्म अस्ति। छात्राः शिक्षा ग्रहणं कृत्वा विविन्न विभागेषु स्वसेवा प्रदानं कुर्वन्ति। अस्मिन् संस्थायां अनेका प्रधानाचार्यः अध्यापकाश्च सेवाप्रदानं कृत्वा सेवामुक्तं अभवन। संस्था निरन्तरं उन्नत्यामार्गे अग्रसरं अस्ति। विद्यालय क्रीडनं, पठन पाठनस्य उत्तमं व्यवस्था अस्ति। संस्थायां एकं सभागार अपि अस्ति। छात्राणं सर्वागीणं विकासाय समये समये क्रीडाप्रतियोगिता, श्लोकान्त्यक्षरि भाषणप्रतियोगिता, वाद विवाद प्रतियोगिता आयोजनं भवन्ति।
विशेषज्ञ शिक्षक
संगणक
प्रयोगशाला
पुस्तकालय
शैक्षिक
यात्रा
प्रयोगशाला
सभागार
खेल और योग
स्काउट
विद्या आलयः विद्यालयः। विद्या + आलय विद्यालय एवं विद्या केन्द्राणि भवन्ति। इति मनसि विचिन्त्य संस्थापक महोदयैः श्री नृसिंह वेद संस्कृत महाविद्यालय बिधूना औरैया इत्यस्थ् स्थापना कृता यद्यप्स्य विद्यालयस्य शैशवकल्स्य तथाप्यस्य महाविद्यालस्य गौरवं, महत्वं वा क्षेत्रेषु अस्ति। न तादृशमन्यविद्यालयस्य अत्रत्या छात्राः सामाजिक कार्येषु शैक्षिक क्षेत्रेषु गत्वा विद्यालयस्य गौरवं वर्धयन्ति। अध सम्पूर्णं विश्वं त्रस्तमस्ति मानवः एवं मानवस्य इतुस्य पिपासु अस्ति।
मानव एवं मानवस्य शत्रुः। कथम अस्ति अस्य कारणं संस्कृत साहित्यस्य संस्कृत वाड्रमयस्य संस्कारांणामुपेक्षा। यदि मानवेषु वैदिक मूल्यांणम संस्कारांणा समावेशः भवेत। तदा राष्ट्रे जगति वा या अशांति अराजकता आतंकवादः न भवेत। अतः राष्ट्रोंकृत्यै संस्कृत पठन पाठनस्य महती आवश्यकता विघते। संस्कृत भाषायाः जगतः सर्वज्ञानं विज्ञानं च अस्ति। विश्वस्य प्रचीनतमः ग्रन्थः ऋग्वेद वेदाङ्ग शस्त्राणि उपनिषदः पुराणानि ज्योतिष शास्त्रादिकं सर्वे संस्कृते अस्ति। अतः छात्राण पाठ्यितुम अत्र योग्याः गुरवः आचार्याः सन्ति| येषां निर्देशने विद्यालयः अहर्निशं प्रगति पथं यास्यति। इति ये कामः।
श्री सीताशरण दास (महंत)
प्रबंधक
मानवजीवनस्योद्देश्यमस्ति। पुरुषार्थचतुष्यस्य प्राप्तिः। यदि मानवः पुरुषार्थ चतुष्यस्येष्वेकमपि नाहि प्राप्नोति तदा तस्य जन्म वृथा वर्तते। अतः पुरुषार्थचतुष्यस्य प्राप्तिः हेतु वयं परिश्रमं कुर्याम। नीतिशास्तेषु केनापि विदुषा सत्युक्तं
धर्मार्थकाममोक्षेषु यस्येकॉअपि न विधते।
अजागलस्तरन्येव तस्य जन्म निरर्थकम।।
पुरुषार्थहीन मानवस्य सैव स्थितिविर्धति यथा अजागल मध्ये स्तनस्य स्थिति गलमध्ये स्थितस्य स्तने दुग्धं न भवति। संसारे चतुरशीति संख्यकाः प्राणिनः सन्ति ते सर्वे प्राणिनः भोगयोनिष्वयन्ति मानवं
विहाय शास्त्रेषु कथितं।
भोगापवर्गार्थ द्रश्यम्।
अर्थात संसारे नरः भोगेन सह् मोक्षप्रप्त्यर्थमपि यतेत। परन्च अध मानवः भोगान प्रति असक्तः वर्तते। मोक्षप्राप्ति हेतु प्रयत्नं न करोतिं मोक्षप्रप्त्यर्थ तदैव प्रयत्नं भवितुमहृति यदा स विद्यावान ज्ञानवान भवेत। अतः छात्रस्य बालकस्य को प्रथमं कर्म विद्याप्राप्तिः बलप्राप्तिश्च छात्रस्य बालकस्य व प्रथमावस्था अत्यन्त महत्वपूर्णा भवत्स्यामस्थायामेव जीवनस्योत्थानं पतनं वा निर्धारितं भवति। अतः विद्यार्थिना प्रथमं कर्म विद्या प्राप्ति बलप्राप्तिश्च शस्त्रकारेणोक्तं
प्रथमे नार्जित विद्या,द्वितीय नार्जितं धनम्
तृतीये न तपस्तप्तं ,चतुर्थे किं करिष्यति
विद्या एवं छात्रः स्वजीवनयोत्पानं विद्या एवं करोति विद्या प्राप्ति चतुर्भिप्रकारैः भवति। महाभाष्ये कथितं आगमकालेन स्वाध्यायकालेन। प्रवचनकालेन व्यवहारकालेन ।। ये छात्राः एवं व्यवहरिप्यन्ति तेषा कल्याणं नूनं भविष्यतीति। श्री नृसिंह वेद संस्कृत महाविद्यालय बिधूना औरैया विश्वे महत्वं भजते। सर्वेभ्यः शुभकामाः
श्री राजकुमार शर्मा
प्राचार्य